digivoorsprong.nl
AI-basis

AI geletterdheid, praktisch en aantoonbaar

Leer in duidelijke lessen hoe AI werkt, waar de risico's zitten en hoe je AI veilig gebruikt in je werk. Na de eindtoets ontvang je een verifieerbaar certificaat.

Start met certificeren

Certificaat na succesvolle afronding, uitgegeven door digivoorsprong.nl

In het kort
  • Praktisch
    Concrete voorbeelden uit de Nederlandse praktijk, direct toepasbaar.
  • Onderbouwd
    Helpt invulling geven aan AI-geletterdheid, zoals artikel 4 van de AI Act vraagt.
  • Voor teams
    Rapportage per medewerker, ideaal voor HR en compliance.
  • Praktisch
    Concrete voorbeelden uit de Nederlandse praktijk, direct toepasbaar.
  • Onderbouwd
    Helpt invulling geven aan AI-geletterdheid, zoals artikel 4 van de AI Act vraagt.
  • Voor teams
    Rapportage per medewerker, ideaal voor HR en compliance.

Waarom AI geletterdheid belangrijk is

AI geletterdheid helpt je om AI bewust, veilig en met vertrouwen te gebruiken.

AI-tools komen steeds vaker voor in het dagelijks werk. Medewerkers gebruiken ze voor teksten, samenvattingen en hulp bij keuzes. Zonder basiskennis ontstaan sneller fouten, datalekken of verkeerde uitkomsten.

Daarom geeft deze cursus je team houvast. Je leert wat AI wel en niet kan, welke risico's er zijn en welke afspraken passen bij veilig werken met AI en wetgeving zoals de Europese AI Act.

  • Begrijp wat AI wel en niet kan en waarom hallucinaties ontstaan.
  • Herken risico's rond privacy, bias en vertrouwelijke bedrijfsdata.
  • Weet welke afspraken passen bij de AI Act en de AVG.
  • Gebruik AI voor concrete taken, zonder mee te gaan in hypes.

Wat je krijgt

Alles wat je nodig hebt om AI geletterdheid aantoonbaar te maken.

  • Leren in je eigen tempo. Volg compacte lessen zonder vast rooster of wachttijd.
  • Praktische kennis. Leer de basisbegrippen en pas ze toe in je dagelijkse werk.
  • Certificaat na de eindtoets. Slaag voor de toets en je certificaat staat automatisch klaar.
  • Verifieerbaar via QR-code. Met één scan is te zien dat je certificaat echt is.
  • PDF om te delen. Gebruik je certificaat op LinkedIn, in offertes of intern.
  • Teambeheer voor MKB. Nodig collega's uit en houd de voortgang centraal in beeld.

Hoe het werkt

Van aanmelden tot certificaat in vier duidelijke stappen.

  1. Maak je account aan. Meld je aan als individu of als bedrijf. Daarna kun je direct starten.
  2. Volg de modules. Bekijk heldere video's, lees samenvattingen en krijg concrete leerpunten. Je leert wanneer het jou uitkomt, op elk apparaat.
  3. Test wat je hebt geleerd. Per les maak je een korte quiz. Gaat het niet goed, dan probeer je het gewoon opnieuw.
  4. Behaal je certificaat. Slaag voor de eindtoets en ontvang automatisch een verifieerbaar PDF-certificaat.

Meer lezen over AI geletterdheid

In onze kennisbank vind je korte en praktische uitleg over AI-begrippen, de AI Act, de AVG en veilig werken met tools als ChatGPT. Handig als naslag naast de cursus of om collega's snel op weg te helpen.

Wil je meer context over de regels voor organisaties? Bekijk dan ook AI Act voor MKB.

Kort samengevat

  • AI-geletterdheid is meer dan tools kunnen gebruiken: het gaat ook over controleren, beschermen en verantwoorden.
  • Wij maken het concreet met vijf pijlers en een matrix per rol.
  • Niet iedere medewerker heeft hetzelfde niveau nodig, wel iedere medewerker een basis.
  • Herkenbaar gedrag is een betere maatstaf dan een score of een certificaatnummer.

Het Digivoorsprong AI-geletterdheidsmodel

Wij gebruiken vijf pijlers om AI-geletterdheid concreet te maken. Het model is een eigen praktisch hulpmiddel van digivoorsprong.nl en geen wettelijk voorgeschreven indeling. Iedere pijler is gekoppeld aan onderwerpen die daadwerkelijk in onze cursus worden behandeld.

  1. 1

    Begrijpen

    Weet je wat AI is en wat het wel en niet kan?

    Je snapt op hoofdlijnen hoe generatieve AI tot een antwoord komt, waarom dat antwoord waarschijnlijk klinkt, en waarom waarschijnlijk niet hetzelfde is als juist.

    Hieraan herken je het

    • je kunt uitleggen wat een taalmodel doet, zonder technische termen
    • je weet dat een model geen bron opzoekt maar tekst voorspelt
    • je herkent dat een vloeiend antwoord onjuist kan zijn

    In de cursus: Module 1, AI begrijpen: wat is AI-geletterdheid, wat is generatieve AI, wat kan AI wel en niet, hallucinaties en fouten herkennen.

  2. 2

    Gebruiken

    Kun je AI effectief inzetten voor je eigen werk?

    Je formuleert opdrachten met context, doel en vorm, kiest een geschikt hulpmiddel voor de taak, en bouwt van losse prompts naar een herhaalbare werkwijze.

    Hieraan herken je het

    • je geeft context, doel, doelgroep en vorm mee in je opdracht
    • je verbetert iteratief in plaats van eenmalig te vragen
    • je weet welke taken je juist niet aan AI uitbesteedt

    In de cursus: Module 2, AI gebruiken: goede prompts schrijven, AI voor dagelijkse taken, van prompt naar workflow.

  3. 3

    Controleren

    Kun je beoordelen of de uitkomst klopt?

    Je controleert feiten, cijfers, citaten en bronnen voordat je output gebruikt, en je herkent de plekken waar een model het meest waarschijnlijk misgaat.

    Hieraan herken je het

    • je checkt namen, bedragen, data en wetsartikelen bij een primaire bron
    • je vraagt niet alleen om een bron, maar zoekt de bron zelf op
    • je herkent verzonnen verwijzingen

    In de cursus: Module 1 (hallucinaties en fouten herkennen), module 2 (AI-output beoordelen en verbeteren) en module 3 (broncontrole en factchecking).

  4. 4

    Beschermen

    Weet je welke informatie je niet invoert?

    Je gaat zorgvuldig om met persoonsgegevens, klantinformatie en vertrouwelijke bedrijfsdata, en je weet dat het antwoord op de vraag wat mag afhangt van tool, account en doel.

    Hieraan herken je het

    • je voert geen persoonsgegevens in zonder grondslag en interne afspraken
    • je kent het verschil tussen een privé-account en een zakelijke omgeving
    • je kunt benoemen welke gegevens in jouw werk gevoelig zijn

    In de cursus: Module 3, AI veilig en verantwoord inzetten: privacy, AVG en vertrouwelijke informatie.

  5. 5

    Verantwoorden

    Weet je wanneer een mens moet beslissen, en kun je dat uitleggen?

    Je begrijpt dat jij verantwoordelijk blijft voor wat je met AI maakt, je houdt menselijke controle bij beslissingen die mensen raken, en je kent de afspraken die binnen je organisatie gelden.

    Hieraan herken je het

    • je laat AI geen beslissing nemen over mensen zonder menselijke toets
    • je herkent bias en eenzijdige uitkomsten
    • je weet welke interne afspraken en welke regels van toepassing zijn

    In de cursus: Module 3: bias, risico's en menselijke controle, plus AI Act, artikel 4 en verantwoord gebruik.

AI-geletterdheid per rol

Niet iedere medewerker heeft dezelfde kennis nodig. Deze matrix is een praktisch hulpmiddel van digivoorsprong.nl om per rol te bepalen wat passend is. De AI-verordening schrijft geen rolindeling voor, maar vraagt wel om rekening te houden met kennis, ervaring, opleiding en de context waarin AI wordt gebruikt.

Incidentele gebruiker

AI-gebruik
Gebruikt generatieve AI af en toe, bijvoorbeeld voor een tekst of een samenvatting.
Benodigde kennis
Basis: wat AI wel en niet kan, hallucinaties, wat je niet invoert.
Risico's
Onjuiste informatie overnemen, per ongeluk gevoelige gegevens invoeren.
Opleidingsbehoefte
Korte basisinstructie plus een duidelijke interne richtlijn.
Controle
Zelfcontrole op feiten, altijd eigen eindverantwoordelijkheid.

Frequente gebruiker

AI-gebruik
Gebruikt AI dagelijks in vaste werkstappen, bijvoorbeeld in marketing, support of administratie.
Benodigde kennis
Basis plus prompttechniek, outputbeoordeling, broncontrole, datakeuzes per tool.
Risico's
Systematische fouten in terugkerende workflows, sluipende afhankelijkheid.
Opleidingsbehoefte
Volledige cursus plus periodieke bijpraatmomenten over nieuwe tools.
Controle
Vaste controlestap in de workflow, steekproeven op uitkomsten.

Leidinggevende of proceseigenaar

AI-gebruik
Bepaalt of en hoe AI in een proces wordt gebruikt.
Benodigde kennis
Basis plus risico-afweging, de rol van de organisatie (aanbieder of gebruiksverantwoordelijke) en interne afspraken.
Risico's
Onbedoeld risicovolle toepassingen goedkeuren, geen vastlegging van maatregelen.
Opleidingsbehoefte
Cursus plus governance-onderdelen: beleid, goedkeuring, vastlegging.
Controle
Beoordeelt nieuwe toepassingen, legt maatregelen vast, herziet periodiek.

Technische gebruiker

AI-gebruik
Bouwt, koppelt of configureert AI-onderdelen, bijvoorbeeld via API's of agents.
Benodigde kennis
Basis plus datastromen, logging, toegangsrechten en gedrag bij fouten.
Risico's
Gegevens laten weglekken via integraties, ongecontroleerde automatisering.
Opleidingsbehoefte
Cursus plus technische en juridische diepgang voor de eigen toepassing.
Controle
Technische waarborgen, testen, menselijke tussenstap bij impactvolle acties.

Voorbeeldsituatie, illustratief

Zelfstandig adviseur

Gebruikt AI dagelijks voor concepten, samenvattingen en offertes, en werkt zonder collega's die meelezen.

Wat bepaalt of dit verantwoord is?

  • Wie controleert de feiten als er niemand meekijkt?
  • Welke klantinformatie ga je wel en niet invoeren?
  • Wat vertel je een opdrachtgever over je AI-gebruik?

Afweging: Zonder collega's is de controlestap volledig je eigen verantwoordelijkheid. Een vaste eigen werkwijze, bijvoorbeeld altijd feiten en cijfers bij de bron nakijken en klantnamen buiten de tool houden, is hier belangrijker dan bij een medewerker in een team met vier ogen op elk stuk.

Wil je weten waar je zelf staat op deze vijf pijlers?

Doe de gratis AI-geletterdheidscheck

Verder lezen

Bronnen

Laatst inhoudelijk gecontroleerd op Geschreven door Redactie digivoorsprong.nl

Deze pagina geeft algemene informatie op basis van de op de controledatum geldende officiële bronnen. Het is geen juridisch advies over jouw specifieke situatie. Bij twijfel over de toepassing binnen jouw organisatie, laat je situatie beoordelen door een juridisch adviseur.

FAQ

Veelgestelde vragen

Zet de volgende stap

Start met AI geletterdheid

Begin vandaag met de cursus en werk in je eigen tempo toe naar een verifieerbaar certificaat.

Start met certificeren